Dạy đi vệ sinh không căng thẳng
Chó con học chỗ đi vệ sinh nhờ thói quen và phần thưởng, không phải nhờ bị mắng. Một lịch đều đặn, một chỗ quen bên ngoài, một khẩu lệnh và những quãng nghỉ dài dần sẽ đưa bạn đến đích.
- Cho chó con ra ngoài thường xuyên: sau khi ngủ dậy, sau bữa ăn, sau khi chơi và cứ một hai tiếng một lần ở giữa.
- Đến cùng một chỗ, bình tĩnh chờ và thưởng ngay tại đó, đúng lúc chó con xong việc.
- Thêm khẩu lệnh khi lịch đã chạy ổn, rồi kéo dài dần thời gian giữa các lần ra ngoài.
- Bình tĩnh lau dọn khi chó con lỡ, và cho ra ngoài sớm hơn ở lần sau. Đừng bao giờ phạt, việc đó chỉ dạy chó con trốn đi.
Chó con học chỗ đi vệ sinh thế nào
Chó con còn nhỏ có bàng quang nhỏ và chưa kiểm soát tốt. Nó chưa biết rằng trong nhà không phải là chỗ, và không nhịn được lâu. Dạy đi vệ sinh là lo hai việc cùng lúc: có mặt ngoài trời đúng lúc để chó con làm đúng, và làm cho việc làm đúng thật đáng công.
Mỗi lần thành công bên ngoài xây dựng thói quen đi ở đó. Mỗi lần lỡ trong nhà xây dựng thói quen đi trong nhà, vì vậy phòng ngừa quan trọng hơn phản ứng sau đó. Phần lớn công việc nằm ở lịch của bạn, không nằm ở chó con.
Lịch đi vệ sinh
Chó con thường cần đi vào những lúc có thể đoán trước. Nếu bạn cho chó con ra ngoài vào những thời điểm này, phần lớn nó sẽ đi ở ngoài, và bạn sẽ có dịp thưởng cho nó.
| Khi nào | Vì sao |
|---|---|
| Việc đầu tiên vào buổi sáng | Bàng quang đầy sau một đêm |
| Ngay sau khi ngủ trưa dậy | Chó con thường cần đi chỉ vài phút sau khi thức dậy |
| Sau bữa ăn và khi uống nhiều nước | Ăn làm ruột hoạt động |
| Trong và sau khi chơi | Phấn khích và vận động thường khiến chó con buồn đi |
| Cứ một đến hai tiếng ở giữa | Chó con còn nhỏ không nhịn được lâu |
| Việc cuối cùng trước khi ngủ | Khả năng có một đêm khô ráo cao hơn |
Một quy tắc ước lượng phổ biến là ban ngày chó con nhịn được khoảng số giờ bằng số tháng tuổi cộng một. Hãy coi đó là mức trần áng chừng, không phải mục tiêu. Nhiều chó con cần đi thường xuyên hơn, và ra ngoài hơi sớm bao giờ cũng dễ hơn ra ngoài quá muộn.
Cho ăn vào cùng giờ mỗi ngày. Bữa ăn đều đặn thì các lần đi vệ sinh cũng đều đặn, giúp cả lịch dễ đoán hơn.
Cách dạy chó con đi vệ sinh, từng bước một
- Chọn một chỗ bên ngoài và lần nào cũng đến đó, có đeo dây dắt, để chó con học được chỗ đó dùng để làm gì.
- Đứng yên lặng và để chó con đánh hơi. Chưa chơi hay trò chuyện vội; đây là chuyến đi công việc.
- Chờ khoảng năm phút. Nếu không có gì xảy ra, hãy vào nhà, để mắt sát sao đến chó con, và thử lại một lúc sau.
- Ngay khi chó con xong việc, khen và cho đồ thưởng ngay tại đó, không phải lúc đã về nhà.
- Sau một lần thành công, cho vài phút chơi hoặc một vòng đi dạo ngắn, để việc đi nhanh không có nghĩa là hết vui.
- Ghi lại đơn giản giờ giấc và những lần thành công trong mấy ngày đầu. Quy luật sẽ hiện ra rất nhanh.
Thành công dễ hơn nhiều so với lau dọn.
Giữa các lần ra ngoài, hãy để ý dấu hiệu: đánh hơi sàn nhà, đi vòng tròn, đi về một góc, rên ở cửa hay đột ngột ngừng chơi. Khi thấy những dấu hiệu đó, hãy bế chó con hoặc dẫn nó ra chỗ quen ngay lập tức.
Thêm khẩu lệnh
Khi chó con đã đi đều đặn trong vòng vài phút sau khi đến chỗ quen, hãy thêm một khẩu lệnh ngắn như “Đi vệ sinh nào” hay “Nhanh nào”. Nói nhẹ nhàng ngay lúc chó con bắt đầu đi, rồi thưởng khi nó xong. Một thời gian sau, chính khẩu lệnh sẽ khiến nó bắt đầu đánh hơi và tìm chỗ.
Khẩu lệnh rất hữu ích về sau: trước một chuyến đi xe, vào buổi tối mưa, hay ở một nơi mới mà chó không chắc mình có được đi không. Mọi người trong nhà hãy dùng chung một khẩu lệnh.
Kéo dài thời gian giữa các lần
Khi chó con giữ sạch giữa các lần ra ngoài đều đặn trong vài ngày, hãy giãn khoảng cách một chút, mỗi lần 15 đến 30 phút. Nếu chuyện lỡ quay lại, hãy trở về khoảng cách gần nhất đã ổn.
Dần dần, nhiều chó con bắt đầu báo hiệu khi cần đi, ví dụ đi ra cửa hoặc nhìn bạn. Hãy thưởng cho điều đó và đáp lại thật nhanh, để chó con học được rằng báo hiệu là có tác dụng. Một tuần không lỡ lần nào giữa các lần ra ngoài đều đặn, với một chú chó con biết báo khi cần đi, là một cột mốc lớn.
Làm gì khi chó con lỡ
Lỡ là một phần của việc dạy đi vệ sinh, kể cả khi lịch đã được lên cẩn thận. Điều bạn làm tiếp theo quan trọng hơn chính lần lỡ đó.
- Nếu bắt gặp chó con đang đi, hãy bình tĩnh ngắt bằng một âm thanh trung tính và đưa nó ra chỗ quen. Thưởng nếu nó đi nốt ở đó.
- Nếu phát hiện vết bẩn sau đó, chỉ cần lau dọn. Chó con không thể nối vũng nước từ mười phút trước với lời mắng bây giờ.
- Dùng chất tẩy rửa có enzyme dành cho vết bẩn của thú cưng. Chất tẩy thông thường có thể để lại mùi kéo chó con quay lại đúng chỗ đó.
- Cho ra ngoài sớm hơn ở lần sau. Lỡ thường có nghĩa là khoảng cách quá dài hoặc bạn đã bỏ sót một dấu hiệu.
Đừng bao giờ phạt, quát hay dí mũi chó con vào đó. Điều đó không dạy nó nên đi ở đâu; nó dạy chó con trốn bạn mỗi khi cần đi. Nếu chuyện lỡ đột nhiên tăng, chó con đi rất thường xuyên hoặc có vẻ khó chịu, hãy đưa đến bác sĩ thú y, vì đó có thể là dấu hiệu của vấn đề sức khỏe.
Chuồng, ban đêm và tấm lót
Một chiếc chuồng mà chó con thích có thể giúp cho thói quen và giấc ngủ, vì phần lớn chó con cố không làm bẩn chỗ mình ngủ. Nó phải luôn là một nơi bình yên, an toàn và không bao giờ là hình phạt. Hãy làm quen từ từ: đồ thưởng trong chuồng với cửa mở, rồi đóng cửa một lát trong khi bạn ở gần, rồi vài phút trong khi bạn đi lại trong phòng hoặc ra ngoài.
Ban đêm, lúc đầu hãy để chuồng hoặc giường của chó con gần bạn, để nghe thấy khi nó cựa mình. Chó con nhỏ thường cần ra ngoài một lần trong đêm. Hãy làm thật yên lặng và nhàm chán: ra chỗ quen, thưởng, về ngủ ngay.
Tấm lót cho chó con có thể giúp nếu bạn sống ở tầng cao hoặc vắng nhà lâu hơn thời gian chó con nhịn được, nhưng chúng dạy rằng đi trong nhà ở một chỗ là được. Nếu mục tiêu của bạn là chỉ đi bên ngoài, hãy dùng chúng càng ít càng tốt và dần dần dời chúng về phía cửa.
Nếu bạn vắng nhà gần như cả ngày, hãy nhờ ai đó cho chó con ra ngoài vào buổi trưa. Để chó con nhỏ ở một mình quá lâu thì gần như chắc chắn sẽ có chuyện lỡ.
Dạy đi vệ sinh với Lapka
- Thêm chó con và tuổi của nó. Lapka đưa các bài học đi vệ sinh và làm quen chuồng vào kế hoạch hằng ngày.
- Làm theo các cấp độ: lịch đều đặn, thêm khẩu lệnh, rồi kéo dài thời gian giữa các lần, kèm lời nhắc vào giờ bạn chọn.
- Sau mỗi bài học, cho biết nó diễn ra thế nào. Kế hoạch tiến lên khi chó con sẵn sàng, và lùi lại nếu chưa.
Câu hỏi thường gặp
Dạy đi vệ sinh mất bao lâu?
Mỗi chó con một khác. Nhiều chú hiểu ra trong vài tuần, nhưng để hoàn toàn đáng tin cậy có thể mất vài tháng. Một lịch đều đặn là điều giúp nhanh hơn.
Chó con nên ra ngoài bao lâu một lần?
Sau khi ngủ, ăn và chơi, và cứ một đến hai tiếng một lần ở giữa với chó con còn nhỏ. Giãn dần khoảng cách khi nó giữ sạch.
Chuồng có giúp dạy đi vệ sinh không?
Có, một chiếc chuồng mà chó con thích có thể giúp cho thói quen và giấc ngủ. Hãy cho làm quen từ từ và đừng bao giờ dùng nó làm hình phạt.
Sao chó con vừa vào nhà đã tè?
Có thể ở ngoài nó quá mải mê xung quanh. Hãy chờ lâu hơn một chút ở chỗ quen, giữ cho nhàm chán, và thưởng ngay tại đó khi nó đi.
Có nên đánh thức chó con ban đêm để cho ra ngoài?
Nhiều chó con nhỏ cần một lần ra ngoài trong đêm. Nếu chó con thức dậy và cựa mình, hãy lặng lẽ đưa nó ra ngoài. Khi lớn hơn, nó sẽ nhịn được suốt đêm.
